Սաղավարտի հոգևոր նշանակությունը լուսաբանված է հետևյալ կարճ աղոթքի մեջ, որ քահանան ասում է սաղավարտը գլխին դնելու ժամանակ. «Դի՛ր, Տե՛ր, փրկության սաղավարտն իմ գլխին` պատերազմելու թշնամու զորությունների դեմ»: Ըստ այդմ՝ այն խորհրդանշում է Քրիստոսի հաղթող զորությունը ընդդեմ չարի ներգործությա [...]
Պատարագիչ քահանայի զգեստավորման կանոնի մեջ հիշատակված սրբազան զգեստները հատուկ են քահանայական աստիճան ունեցող բոլոր եկեղեցականների համար: Սակայն եթե պատարագիչը եպիսկոպոս է և կամ հայրապետ, նրանք կրում են նաև հավելյալ զգեստներ, որոնք արդեն խորհրդանշում են իրենց նվիրապետական բարձր աստիճանը: [...]
Պատարագիչ քահանայի զգեստավորման կանոնի մեջ հիշատակված սրբազան զգեստները հատուկ են քահանայական աստիճան ունեցող բոլոր եկեղեցականների համար: Սակայն եթե պատարագիչը եպիսկոպոս է և կամ հայրապետ, նրանք կրում են նաև հավելյալ զգեստներ, որոնք արդեն խորհրդանշում են իրենց նվիրապետական բարձր աստիճանը: [...]
Կարվում է շուրջառին: Արձանգրությունը՝ Յ()Շ()ՏԱԿ Է ՇՈՒՐՋԱՌՍ ԿԱՄԱԽՑԻ ՊՕՅԱՃԵԱՆ ԳՐԻԳՈՐ ԱՄԻՐԱՅԻՆ ԵՒ ՍԱՐՐԱՅ ԽԱԹՈՒՆԻՆ ԵՒ ԾՆՈՂԱՑՆ ՍԱՐԳՍԻՆ և ԽՈՒՄԱՐԻՆ Հավաքածու : Ազգագրական հավաքածու Դարաշրջան ։ XVIII դար Տարածաշրջան : Երզնկա Նյութ : Մետաքս, բամբակ Ինվենտար # : 5515
Շուրջառը կրում են քահանաներըև նրանցից բարձր աստիճան ունեցող հոգևորականները՝ պատարագի, սրբազան խորհուրդների կատարման, նախատոնակների և Ավետարանն ընթերցելու ժականակ: Խորհրդանշում է աստվածային շնորհների զրահը, որով պատարագիչը պաշտպանվում է չարից: Հավաքածու : Ազգագրական հավաքածու Տարեթիվ ։ 16 [...]
Պահարանի դիմացի փեղկին կամարակապ Երկնային Երուսաղեմի ետնախորքին պատկերված է պատվանդանի վրա հասակով մեկ կանգնած Հակոբոս Տյառնեղբայրը՝ եպիսկոպոսական հանդերձանքով: Հակառակ երեսին պատկերված է խաչ, անկյուններում՝ հրեշտակներ: Հավաքածու : Ազգագրական հավաքածու Դարաշրջան ։ XVIII դար Տարածաշրջան : [...]
Հայ եկեղեցական սպասքում իրենց ուրույն տեղն ունեն մասնատուփերը: Մասնատուփերը պատրաստվում էին հիմնականում փայտից և թանկարժեք մետաղով /հիմնականում արծաթով/ պատվում: Ունեն երկու փեղկ-դռնակ: Սովորաբար պատվում են ավետարանական պատկերներով: Հավաքածու : Ազգագրական հավաքածու Տարեթիվ ։ 1784 թ․ Տարա [...]
Աղավնին Սուրբ հոգու խորհրդանիշն է: Սուրբ մյուռոնի /մեռոնի/ աղավնին, ինչպես և եկեղեցական սպասքն առհասարակ, պատրաստվում է արծաթից կամ ոսկուց: Մեռոնը նախապես լցվում աղավնակերպ անոթի մեջ, այնուհետև կաթեցվում կտուցից՝ ըստ անհրաժեշտություն: Հավաքածու : Ազգագրական հավաքածու Դարաշրջան ։ XVIIIդ. [...]
Օգտագործվում է Սուրբ Պատարագի և ծիսական արարողությունների ժամանակ՝ իբրև խնկարկելու և բույր սփռելու միջոց: Ըստ Հովհան Մայրավանեցու՝ բուրվառն Աստվածածնի խորհրդանիշն է. Ինչպես Աստվածածինն է լի Սուրբ հոգով և Բարձրյալի զորությամբ, այնպես էլ բուրվառը՝ «սրբության հոտով»: Հավաքածու : Ազգագրական [...]
Հայկական խաչի չորս թևերը հավասար են, բայց թևերի կազմած չորս անկյուններից ելնում են ճառագայթներ: Այդ բոլորը միասին սռնակի շուրջը սփռվող անիվի կամ արեգակնակերպ ճառագայթների նմանություն է տալիս, ինչի համար էլ «սռնակաձև» անունն է ստացել: Հավաքածու : Ազգագրական հավաքածու Դարաշրջան ։ 1745 թ․ Տ [...]